Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının Enflasyon Düzeltmesi Farklarının İzlendiği Özel Fonlar Hesabındaki Tutarların Vergisel Durumu Hakkında Sirküler

Tarih: 11.02.2026

Sayı: 2026:209

30/10/2024 tarihli ve 32707 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7529 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 11 inci maddesi ile 213 sayılı Kanunun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasına eklenen (10) uncu bent uyarınca yapılmakta olan yatırımlar hesabının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan düzeltme farklarının dönem kazancının tespitinde dikkate alınmayarak özel fon hesabına alınması ve bu fon hesabındaki tutarların yeniden değerleme oranında artırılması ile yatırımın aktifleştirildiği dönemde dönem kazancının tespitinde dikkate alınmasına ilişkin açıklamalara ve örnek hesaplamalara yer veren 9.2.2026 tarih ve VUK-196 /2026-2 sayılı sirküler Gelir idaresi başkanlığı web sayfasında yayımlanmıştır.

Sirkülerde öne çıkan başlıca hususlar aşağıdaki gibidir:

5. Özel Fon Hesabına Alınan Enflasyon Düzeltmesi Farkları

Vergi Usul Kanunu’nun mükerrer 298/A-10 maddesi uyarınca, yapılmakta olan yatırımlar hesabında izlenen tutarların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucunda oluşan farklar, dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaksızın bilançonun pasifinde özel bir fon hesabında izlenmektedir. Özel fon hesabında bulunan bu tutarlar, yatırımın tamamlanarak ilgili iktisadi kıymetin aktifleştirilmesi gereken dönem ile bu dönemi takip eden dört hesap dönemi içerisinde eşit taksitler halinde dönem kazancının tespitinde dikkate alınmaktadır.

Buna göre, özel fon hesabında izlenen ve dönem kazancının tespitinde dikkate alınmayan tutarlar, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak yeniden değerleme oranında artırılmaktadır. Bu hesaplarda izlenen tutarlara ayrıca enflasyon düzeltmesi uygulanmamaktadır.

5. Yeniden Değerleme Oranının Belirlenmesi

Uygulamada tereddüt yaratan hususlardan biri, özel fon hesabında izlenen tutarların hangi yeniden değerleme oranı ile artırılacağına ilişkin idi. Gelir İdaresi Başkanlığı  tarafından yayımlanan Sirküler ile; Özel fon hesabında izlenen tutarların, her yıl o yıla ilişkin olarak açıklanan yeniden değerleme oranı dikkate alınarak artırılacağı, bu nedenle 2025 yılı sonu itibarıyla yapılacak artırımlarda 2025 yılı için belirlenen %25,49 oranının esas alınacağı hususu netleştirilmiştir. Böylece sirküler, Kanun metninde yer alan “bir önceki yıla ilişkin” ifadesinin yarattığı tereddütleri ortadan kaldırmıştır.

5. Gelir Olarak Dikkate Alma Zamanı ve Beş Yıllık Dağıtım

Özel fon hesabında izlenen ve yeniden değerleme oranında artırılan tutarlar; yatırımın tamamlanarak ilgili iktisadi kıymetin aktifleştirildiği hesap döneminde, bu dönemi takip eden dört hesap dönemi ile birlikte, toplam beş eşit taksit halinde dönem kazancının tespitinde dikkate alınacaktır. Bu uygulama, sadece yıllık kurumlar vergisi yönünden değil, geçici vergi dönemleri için de geçerli olup, ilgili geçici vergi dönemine isabet eden tutarların kazancın tespitinde dikkate alınması gerekmektedir.

5. Maliyetle İlişkilendirilmemesi

Sirkülerde açıklığa kavuşturulan bir diğer husus, özel fon hesabına alınan tutarların yeniden değerleme oranında artırılan kısımlarının iktisadi kıymetin maliyetine intikal ettirilmesinin mümkün olmadığıdır. Bu tutarlar, yalnızca özel fon hesabı kapsamında izlenmekte ve Kanunda öngörülen taksitlendirme çerçevesinde gelir olarak dikkate alınmaktadır.

Son olarak, yeniden değerleme işlemlerinin muhasebe kayıtları veya beyanname üzerinde izlenmesine ilişkin uygulama detaylarının sirkülerde ayrıca ele alınmadığı görülmektedir.

196 sayılı Vergi Usul Kanunu Sirküler’ine;

https://www.gib.gov.tr/mevzuat/kanun/434/sirkuler/1136  linkinden ulaşılabilir.